Παλουζέ — παραδοσιακό γλυκό της Βόρειας Κύπρου από χυμό σταφυλιού

Η Παλούζε είναι ένα από τα αρχαιότερα επιδόρπια της Κύπρου, που αγαπιέται εξίσου τόσο στο βόρειο όσο και στο νότιο τμήμα του νησιού. Οι Βόρειοι υποστηρίζουν ότι η γλυκιά λιχουδιά προέρχεται από την Οθωμανική Αυτοκρατορία, ενώ στο νότιο τμήμα θεωρείται αρχαία κυπριακή λιχουδιά, γνωστή από την αρχαιότητα.

• Πώς φτιάχνεται η Παλούζε
• Συχνές Ερωτήσεις

Πώς φτιάχνεται η Παλούζε

Η Παλούζε είναι ένα παχύ επιδόρπιο με βάση τον χυμό σταφυλιών, παρόμοιο με πουτίγκα ή γλυκό ζελέ. Στη νότια Κύπρο παρασκευάζεται παραδοσιακά από καθαρό χυμό χωρίς προσμίξεις, ενώ στο βόρειο μέρος του νησιού χρησιμοποιείται συχνά νερό, γάλα και λίγο άμυλο για να γίνει πιο πηχτή η σύσταση.

Η κλασική συνταγή είναι απλή: στο χυμό σταφυλιού (ή σε μείγμα νερού και γάλακτος) προστίθεται αλεύρι σε αναλογία 1 προς 8 και μαγειρεύεται ανακατεύοντας συνεχώς μέχρι να πήξει. Όταν το μείγμα γίνει ομοιογενές, το ρίχνουν σε καλούπια και πασπαλίζουν με ψιλοκομμένα αμύγδαλα, φιστίκια ή προσθέτουν πεκμέζ (σιρόπι σταφυλιού). Αφού κρυώσει, το επιδόρπιο είναι έτοιμο για σερβίρισμα.

Υπάρχουν επίσης φρουτώδεις παραλλαγές της Παλούζε: με χυμό κεράσι, δαμάσκηνο, λεμόνι ή φράουλα — ανάλογα με τη σοδειά της περιοχής. Σερβιρισμένο κρύο, το επιδόρπιο είναι ιδιαίτερα δροσιστικό σε ζεστή μέρα.

Ιστορικά στοιχεία

Οι πρώτες αναφορές για την Παλούζε βρίσκονται σε βυζαντινές χρονογραφίες — το επιδόρπιο παρασκευαζόταν από μούστο και αλεύρι κατά τη διάρκεια των γιορτών συγκομιδής. Κατά την οθωμανική περίοδο, η συνταγή εξαπλώθηκε σε όλη την Ανατολική Μεσόγειο και αποτέλεσε τη βάση για άλλα γλυκά, όπως το τουρκικό muhallebi και το μεσανατολίτικο muhallabieh.

Συχνές ερωτήσεις για την Παλούζε

Με ποιον άλλο τρόπο καταναλώνεται η Παλούζε;

Η Παλούζε αποτελεί τη βάση για μια άλλη λιχουδιά — sucuk (το τοπικό αντίστοιχο της γεωργιανής churchkhela). Οι ξηροί καρποί περνιούνται σε κλωστές, βυθίζονται σε ζεστή Παλούζε και στεγνώνουν. Η διαδικασία επαναλαμβάνεται αρκετές φορές μέχρι να σχηματιστεί ένα παχύ στρώμα γλυκιάς επικάλυψης. Το αποτέλεσμα είναι μια φυσική γλυκιά λιχουδιά χωρίς ζάχαρη και συντηρητικά.

Πού μπορώ να δοκιμάσω Παλούζε;

Η Παλούζε μπορεί να βρεθεί σε μικρές καφετέριες και οικογενειακά ζαχαροπλαστεία στη Λεύκα, το Γκιουζελιούρτ και την Καρπασία. Το φθινόπωρο παρασκευάζεται συχνά κατά τη διάρκεια των φεστιβάλ σταφυλιού. Σε ορισμένα σούπερ μάρκετ μπορείτε να βρείτε τη συσκευασμένη έκδοση με την ονομασία Paluze Tatlısı σε ψυγμένο μορφή.

Υπάρχουν φεστιβάλ Παλούζε στην Βόρεια Κύπρο;

Ναι, κάθε χρόνο στην περιοχή Λεύκα διοργανώνεται το Φεστιβάλ Παλούζε, αφιερωμένο στα παραδοσιακά κυπριακά γλυκά και τη συγκομιδή σταφυλιών. Το επιδόρπιο σερβίρεται επίσης στο παλαιότερο φεστιβάλ σταφυλιού στο Μεχμέττζικ της χερσονήσου Καρπάζ — εκεί η Παλούζε είναι η κύρια λιχουδιά.

Με τι διαφέρει η Παλούζε από άλλα επιδόρπια;

Η κύρια διαφορά είναι η έλλειψη ζάχαρης στην κλασική συνταγή. Όλη η γλυκύτητα προέρχεται από τον χυμό σταφυλιών. Για αυτόν τον λόγο, η Παλούζε θεωρείται φυσικό και υγιεινό επιδόρπιο, που συχνά δίνεται ακόμη και σε παιδιά. Σε αντίθεση με πουτίγκες ή ζελέ, η Παλούζε δεν περιέχει ζελατίνη, μόνο αλεύρι ή άμυλο.

Ακολουθήστε τις ανακοινώσεις για φεστιβάλ και νέες συνταγές στο κανάλι μας στο Telegram — εκεί μοιραζόμαστε όλα τα γαστρονομικά γεγονότα στην Βόρεια Κύπρο!