Κυπριακό μεζέ — τι είναι, από τι αποτελείται και πώς σερβίρεται

Το μεζέ είναι ένα θρυλικό κύπριο ορεκτικό, χωρίς το οποίο δεν γίνεται κανένα τραπέζι πλήρες. Δεν πρόκειται για ένα μόνο πιάτο, αλλά για μια ολόκληρη γαστρονομική παράδοση: δεκάδες μικρά πιάτα που σερβίρονται σταδιακά και μετατρέπουν ένα απλό δείπνο σε μια μακρά, πλούσια και πολύ κοινωνική εμπειρία. Ας δούμε από τι αποτελείται το μεζέ, πώς σερβίρεται και με τι συνδυάζεται.

• Μεζέ στην Κύπρο
• Από τι αποτελείται το μεζέ
• Ποτά για το μεζέ
• Πού σερβίρεται το μεζέ
• Σερβίρισμα του μεζέ

Μεζέ στην Κύπρο

Μεζέ είναι ένα σύνολο μικρών ορεκτικών που σερβίρονται ως συνοδευτικά σε ποτά ή αλκοόλ. Στην ελληνική παράδοση, αυτά τα ορεκτικά ονομάζονται επίσης μεζεδάκια, μεζεκλίκια ή μερικές φορές μπινκελίκια.

Η λέξη προέρχεται από την περσική masse, που σημαίνει «γεύση» ή «δοκιμή». Η ιδέα είναι απλή: δεν χορταίνετε με ένα πιάτο, αλλά δοκιμάζετε σταδιακά διάφορες γεύσεις, συνδυάζοντας το φαγητό με ποτά και κοινωνική αλληλεπίδραση.

Εκτός από την Κύπρο και την Ελλάδα, το μεζέ είναι διαδεδομένο και στην Τουρκία, τον Λίβανο, τη Συρία, το Ιράν και σε άλλες χώρες της ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής.

Από τι αποτελείται το μεζέ

Η σύνθεση του μεζέ μπορεί να διαφέρει από εστιατόριο σε εστιατόριο, αλλά η αρχή παραμένει η ίδια: πολλές μικρές μερίδες που σερβίρονται σταδιακά. Το ψωμί είναι πάντα παρόν και πολλά ορεκτικά προορίζονται για άλειμμα ή συνδυασμό με το ψωμί.

• Τυριά: φέτα, σκληρά και ημίσκληρα κίτρινα τυριά, τηγανητό τυρί σαγανάκι
• Σαλάτες και αλοιφές: τζατζίκι, τυροσαλάτα (τυροκαυτερή), ταραμοσαλάτα, σαλάτα με μελιτζάνα, ρωσική σαλάτα, καλοκαιρινή σαλάτα λαχανικών
• Ψάρια και θαλασσινά: σαρδέλες, καπνιστό ψάρι, ρέγκα, σκουμπρί, σολομός, χταπόδι, γαρίδες, οστρακόδερμα, κρέας καβουριού
• Κρεατικά ορεκτικά: σαλάμι, κεφτεδάκια, καπνιστά λουκάνικα, παστράμι (μπαστούρμα)
• Άλλα ορεκτικά: ελιές, φασόλια, αγγούρια, ντομάτες

Ενδιαφέρον: Σε ένα «πλήρες» μεζέ στην Κύπρο, ο αριθμός των πιάτων μπορεί να φτάσει τα 20–30 και ο σερβιτόρος αποφασίζει με ποια σειρά θα τα σερβίρει.

Ποτά για το μεζέ

Επίσημα, το μεζέ είναι συνοδευτικό των ποτών και όχι το αντίστροφο. Γι’ αυτό τα ποτά παίζουν καθοριστικό ρόλο.

Στην Κύπρο, το μεζέ συνοδεύεται συχνά με ούζο, τσίπουρο, κρασί (συμπεριλαμβανομένου του τοπικού), ρετσίνα και μπίρα. Στην ουσία, σχεδόν κάθε αλκοόλ είναι κατάλληλο.

Πολλά ορεκτικά στο μεζέ είναι αλμυρά ή πικάντικα – σύμφωνα με μια θεωρία, για να διεγείρουν τη δίψα και να παρατείνουν τη διαδικασία του τραπεζιού.

Πού σερβίρεται το μεζέ

Το μεζέ σερβίρεται σχεδόν σε όλα τα ελληνικά και μεσογειακά εστιατόρια. Στην Κύπρο και την Ελλάδα υπάρχουν και εξειδικευμένα καταστήματα:

• Μεζεδοπωλεία — εστιατόρια που εστιάζουν αποκλειστικά στο μεζέ
• Ουζερί — μέρη όπου το μεζέ σερβίρεται με ούζο
• Τσιπουράδικα — αντίστοιχα για τσίπουρο

Σε τουριστικές περιοχές, το μεζέ προσφέρεται συχνά ως σταθερό «για την παρέα» μενού, ενώ στις τοπικές ταβέρνες η σερβιριστική εμπειρία μπορεί να είναι πιο παραδοσιακή και χαλαρή.

Σερβίρισμα του μεζέ

Το μεζέ σερβίρεται σε πολλά μικρά πιάτα, κάθε πιάτο στο δικό του σκεύος. Οι περισσότερες μερίδες προορίζονται για να τρώγονται με ψωμί — αλείφοντας, στοιβάζοντας ή συνδυάζοντας τα μεταξύ τους.

Συνήθως ο σερβιτόρος φέρνει τα πιάτα σταδιακά. Μετά το μεζέ, συχνά σερβίρεται το κυρίως πιάτο – μερικές φορές πριν το μεζέ ολοκληρωθεί, οπότε το τραπέζι μπορεί να είναι αρκετά γεμάτο.

Συμβουλή: Αν δεν θέλετε υπερβολική ποσότητα φαγητού, μπορείτε πάντα να ζητήσετε «ελαφρύ μεζέ» ή να διευκρινίσετε εκ των προτέρων τον αριθμό των μερίδων.

Ακολουθήστε μας στο Instagram και Telegram — εκεί μοιραζόμαστε πολλές χρήσιμες και ενδιαφέρουσες πληροφορίες για τα τοπικά κυπριακά προϊόντα και τη γαστρονομία.