280 głosów — do parlamentu, 2474 — poza nim: wybory na Cyprze znów wywołały spory o sprawiedliwość systemu

Wyniki wyborów parlamentarnych na Cyprze ponownie podważyły sprawiedliwość obowiązującego systemu wyborczego. Pretekstem do dyskusji stały się dwa wymowne rezultaty: kandydat partii «Bezpośrednia Demokracja» Dimitris Baros zdobył mandat poselski w Pafos zaledwie przy 280 głosach preferencyjnych, podczas gdy kandydatka DIKO Ewi Csolaki w Limassol uzyskała 2474 głosy, lecz nie weszła do parlamentu.

Ten paradoks wiąże się z mechanizmem drugiego i trzeciego podziału mandatów, który nie po raz pierwszy wywołuje krytykę ze strony wyborców i analityków politycznych. Formalnie oba wyniki w pełni odpowiadają prawu, jednak u wielu obywateli pojawia się pytanie — na ile taki system odzwierciedla rzeczywistą wolę wyborców.

Krytycy zauważają, że głos preferencyjny miał być narzędziem pozwalającym obywatelom wpływać na personalny skład parlamentu. Jednak w obecnym modelu ostateczny podział mandatów zależy często nie tyle od osobistego poparcia dla kandydata, ile od skomplikowanej arytmetyki partyjnej i redystrybucji miejsc między okręgami.

Podobne sytuacje miały miejsce już wcześniej. W wyborach 2021 roku partia DIKO straciła mandat w okręgu Kirenia po redystrybucji mandatów, mimo dużych oczekiwań swoich zwolenników. Wówczas także pojawiały się wezwania do reformy systemu, jednak zmian nie wprowadzono.

Obserwatorzy polityczni uważają, że obecny przypadek może ponownie ożywić dyskusję o potrzebie przeglądu mechanizmu podziału miejsc parlamentarnych. Zdaniem krytyków systemu sytuacja, w której kandydat z kilkuset głosami zostaje posłem, a inny — przy poparciu kilku tysięcy osób — pozostaje poza parlamentem, podważa zaufanie obywateli do wyborów i wzmacnia poczucie niesprawiedliwości.

Na tym tle nowy skład parlamentu może stanąć wobec rosnącej presji społecznej w sprawie reformy prawa wyborczego.